Poradnik podróżnika> Słowniczek turystyczny

A

a la carte menu - jadłospis wraz z cenami
adjoining - pokój przylegający
agent - osoba reprezentująca czyjeś interesy, w turystyce termin ten odnosi się do osoby sprzedającej imprezy turystyczne przygotowane przez tour operatora
airport tax - opłata lotniskowa opłacana przez pasażerów linii lotniczych
all inclusive - termin ten oznacza, że oprócz noclegu i wyżywienia pozostałe usługi świadczone przez hotel są również włączone w cenę
allotment - okresowa lub stała rezerwacja większej ilości miejsc w obiekcie turystycznym z możliwością anulacji w określonym terminie bez poniesienia konsekwencji finansowych
alternative tourism - turystyka alternatywna, alternatywna forma wypoczynku w odniesieniu do dużych imprez turystycznych, z reguły uprawiana indywidualnie lub w małych grupach, nastawiona na obcowanie z rodzimą kulturą, zgodność ze środowiskiem naturalnym i zachowanie wartości kulturowych i społecznych
animator czasu wolnego - organizator zajęć i inicjator życia towarzyskiego dla gości określonej imprezy turystycznej
APEX – Advanced Purchase Excursion - oferowana przez linie lotnicze taryfa powrotna w lotach rejsowych, wymaga spełnienia ściśle określonych warunków: minimalny termin zakupu biletu w przedsprzedaży, minimalny czas pobytu, wykup biletu i uiszczenie opłaty w momencie dokonywania rezerwacji
Aufenthaltskarte - karta pobytu gościa w hotelu

B
BB (bed and breakfast) - termin ten oznacza, że w ofercie znajduje się śniadanie i nocleg, termin najczęściej stosowany w hotelarstwie
Blue Badge Guides - popularne w Anglii określenie przewodników posiadających „niebieską odznakę”, która świadczy o wysokich kwalifikacjach
boarding pass - karta pokładowa wręczana pasażerom linii lotniczych przed odprawą, zawiera nazwisko pasażera, numer miejsca w samolocie, numer lotu
booking - rezerwacja biletów, imprez i usług turystycznych
brand - marka, nazwa produktu kojarzona przez klientów i odróżniająca dany produkt od innych na rynku, wypracowanie znanej marki trwa lata i stanowi przewagę konkurencyjną, np. marka hotelu Hilton kojarzy się klientom z doskonałą obsługą
bumping - odmowa przewozu lub zakwaterowania turysty w przypadku braku miejsc
 

C
cabana - przebieralnia
cabotage - kabotaż, termin stosowany w żegludze w odniesieniu do transportu przybrzeżnego, w lotnictwie do transportu krajowego, dotyczy to również terytoriów suwerennych i kolonii
canoeing - kajakarstwo
Card of residence - karta pobytu gościa w hotelu
catering - dostarczanie żywności turystom podczas podróży
charter - wynajem samolotu na danej trasie
check-in - procedura rejestracji i odprawy w hotelu, na lotnisku podczas wyjazdu
check-out - procedura odprawy przy wyjeździe
climbing - wspinaczka górska
connecting room - pokój przylegający
continental breakfast - śniadanie kontynentalne, śniadanie składające się z herbaty lub kawy, pieczywa, masła, dżemu, czasami również soku, sera i wędlin, w osdróżnieniu od śniadania angielskiego ma raczej charakter dietetyczny
cruise - podróż morska, rejsy na pokładzie statków odbywają się również po jeziorach i rzekach
cło - podatek nakładany na towary przywożone bądź wwożone do kraju, każdy kraj może ustalać cła i ich wysokość na określone grupy towarów, cła szczególnie powinny interesować turystę przy przewozie alkoholu i papierosów, gdyż te towary są najczęściej objęte cłem
 

D
dead line - ostateczny czas do którego możemy załatwić daną sprawę, np. dokonać opłaty za usługę
dewizy - formy płatności za granicą w obcej walucie: weksle, czeki, banknoty
dieta - środki pieniężne przydzielane osobie wyjeżdżającej w delegację na pokrycie kosztów podróży i pobytu
doba hotelowa - określony godzinowo czas trwania umowy między turystą a hotelem, najczęściej trwa od godziny 14.00 do 10.00, 12.00 dnia następnego
double room - pokój dwuosobowy
duty-free - termin odnoszący się do towarów nie objętych cłem jak i do miejsc, gdzie można zakupić towary nie objęte cłem, np. sklepy wolnocłowe na lotniskach
 

E
embarkation card - karta pokładowa wydawana pasażerom statków, zawiera dane nazwisko pasażera, numer kajuty
English breakfast - śniadanie angielskie, określenie nawiązuje do posiłku serwowanego w Wielkiej Brytanii, składa się z soku owocowego, płatków, grzanek, masła, dżemów, kawy i herbaty, jaj na bekonie, wędlin lub ryby, w przeciwieństwie do śniadania kontynentalnego nie ma charakteru dietetycznego
exclusive - wyłączność na świadczenia usług turystycznych
Excursion fares - taryfy wycieczkowe, taryfy lotnicze oferowane na lotach rozkładowych, posiadają pewne ograniczenia jednak są mniej restrykcyjne od APEX, pozwalają np. na przerwę w podróży jeżeli zostało to zgłoszone w momencie rezerwacji
 

F
FB (full board) - termin oznacza, że w ofercie znajduje się pełne wyżywienie: śniadanie, obiad i kolacja
ferry - prom, statek lub samolot służący do transportu ludzi, towarów i pojazdów
Force Majeure - siła wyższa, zdarzenie zewnętrzne, któremu nie można przeciwdziałać np. trzęsienie ziemi, powódź, termin prawny spotykany w kontraktach handlowych (również w umowach turystycznych)
 

G
GPK - graniczny punkt kontrolny
guide - pilot
 

H
half Pension - termin oznacza, że w ofercie znajdują się dwa posiłki dziennie: śniadanie i obiadokolacja
HB (half board) - termin oznacza, że w ofercie znajdują się dwa posiłki dziennie: śniadanie i obiadokolacja
heritage tourism - krajoznastwo
home stay - forma pobytu z zakwaterowaniem u rodziny za granicą, szczególnie popularna w wymianie studentów, gdyż pozwala na doskonalenie umiejętności językowych jak i poznanie kultury danej społeczności
hotel - obiekt dysponujący minimalnie 10 pokojami, w większości posiadający pokoje 1 – 2 osobowe, świadczący szeroki zakres usług dodatkowych
hydrospeed - odmiana raftingu, spływ rwącym nurtem rzeki leżąc na specjalnej desce ptzy czym dolna część ciała zanurzona jest w wodzie, oprócz kostiumu i kasku osoba uczestnivcząca w spływie wyposażona jest w płetwy
 

I
IATA Bonding Scheme - system ubezpieczeń wzajemnych Stowarzyszenia Międzynarodowego Transportu Lotniczego w celu zapewnienia ochrony członkom w przypadku bankructwa agenta
incentive - angielski termin stosowany w turystyce dla określenia wyjazdów motywacyjnych
incoming - określenie odnoszące się do turystyki przyjazdowej
invoice - faktura
 

K
kontynentalne śniadanie - śniadanie składające się z herbaty lub kawy, pieczywa, masła, dżemu, czasami również soku, sera i wędlin
 

M
marina - mały port morski lub rzeczny przystosowany do cumowania łodzi
motel - obiekt znajdujący się przy drodze, posiadający parking i serwis motoryzacyjny
 

O
OB (only bed) - termin oznacza, że w ofercie znajduje się jedynie nocleg
obligatory - obowiązek poddania się przez turystę określonym procedurom, np. posiadania wizy
OK - termin stosowany w odniesieniu do biletu potwierdzający prawo pasażera do odbycia podróży
open - termin odnoszący się do biletu, bilet open oznacza, że turysta nie określił terminu i godziny powrotu
optional - dodatkowa odpłatna usługa
OT - organizator turystyki, przedsiębiorstwo kompletujące usługę turystyczną i najczęściej rozprowadzające gotowe pakiety poprzez sieć agentów, OT ponosi ryzyko finansowe związane z organizacją imprezy turystycznej
outgoing - termin stosowany do określenia turystyki wyjazdowej
overbooking - sprzedanie większej ilości miejsc lub biletów niż faktyczna ich liczba
 

P
package - pełen pakiet świadczeń turystycznych (przejazd, wyżywienie, zakwaterowanie, ubezpieczenie, bilety na imprezy kulturalne)
paszport blankietowy - zastępczy paszport wydawany turyście przez konsula za granicą w przypadku kradzieży bądź utraty paszportu, upoważnia do powrotu do kraju
pensjonat - obiekt świadczący wyżywienie całodzienne, posiadający przy najmniej 7 pokoi i hol recepcyjny
PEX - Public excursion - taryfa lotnicza stosowana w przypadku przelotów rejsowych, posiada pewne ograniczenia, np. rezerwacja i zapłata za bilet muszą być dokonane jednocześnie
PIR – Property Irregularity Report - zawiadomienie o uszkodzeniu bagażu, formularz wypełniany na lotnisku przez turystę, który utracił bagaż w transporcie lotniczym
POT - Polska Organizacja Turystyczna, organizacja odpowiadając za rozwój polskiego przemysłu turystycznego i promocję walorów turystycznych Polski za granicą
PTA – Prepaid Ticket Advice - zawiadomienie o przedpłacie za bilet
 

R
RR - bez wyżywienia
rafting - spływ rwącą rzeką na tratwie lub pontonie, zaliczany do grupy sportów ekstremalnych
rate of exchange - termin oznaczający poziom wymiany walutowej, relacje między poszczególnymi walutami
Reiseleiter - pilot grupy zagranicznej
resort representative - pilot – rezydent, pracownik biura turystycznego odpowiedzialny za organizację pobytu, przebywający na stałe w danym ośrodku turystycznym
rezydent - pilot przebywający na stałe w danym ośrodku turystycznym, reprezentant biura turystycznego i organizator pobytu turystów
room service - obsługa hotelowa, płatna dodatkowo
rooming list - lista zawierająca wykaz turystów i ich sposób zakwaterowania w hotelu
RT (return tariff) - taryfa powrotna
 

S
shuttle - wahadło, usługi transportowe na danej trasie o dużym nasileniu ruchu bez wymogu rezerwacji
sightseeing - zwiedzanie miasta często w formie objazdowej
SLG single - pokój jednoosobowy
stand – by - termin oznacza, że turysta ma obowiązek wykupienia biletu najpóźniej 72 godziny przed odlotem
stopover - przerwa w podróży
suite - apartament
survival - określenie odnoszące się do formy spędzania wolnego czasu w specyficznych, często ekstremalnych warunkach np. tereny bagienne, lasy, pustynie, ideą tej formy jest zaadoptowanie się do trudnych warunków otoczenia i umiejętność przetrwania w nich
szwedzki stół - forma podawania posiłku, turyści sami dokonują wyboru potraw bez ograniczeń, jednak bez możliwości wynoszenia ich na zewnątrz
 

T
taryfa - opłata za bilet między kilkoma portami lotniczymi
thallassoterapia - to turystyka saharyjska promowana w takich krajach jak Tunezja
tip - napiwek
TO - tour operator, organizator turystyki, przedsiębiorstwo kompletujące usługę turystyczną i najczęściej rozprowadzające gotowe pakiety poprzez sieć agentów, OT ponosi ryzyko finansowe związane z organizacją imprezy turystycznej
toll - myto, opłata nakładana w związku z użytkowaniem niektórych dróg, szlaków przez turystów, a związana z kosztami ich konserwacji
Tour leader - pilot grupy zagranicznej
transfer - przetransportowanie turystów na krótkim odcinku, np. z hotelu na lotnisko
tranzyt - przejazd przez obce państwo w drodze do kraju
trekking - wędrowanie po obszarach niezamieszkałych
twin - pokój bliźniaczy
 

V
visitor - odwiedzający
voll Pension - termin oznacza, że w ofercie znajduje się pełne wyżywienie: śniadanie, obiad i kolacja
voucher - dokument zawierający informację o organizowanej imprezie turystycznej (wyżywienie, zakwaterowanie, transfery, program), służy do rozliczeń między organizatorem imprezy a jego partnerami
 

W
white water rafting - spływy na tratwach, pontonach rwącymi rzekami, forma aktywności zaliczana do grupy sportów ekstremalnych
wiza administracyjna - dokument wystawiany przez policję lub inny organ państwa w przypadku naruszenia przez turystę prawa, jest to nakaz opuszczenia terytorium państwa
WL (waiting list) - lista oczekujących, w przypadku posiadania rezerwacji na dany przelot lub przejazd na który nie ma wolnych miejsc osoby znajdujące się na liście będą mogły w pierwszej kolejności odbyć podróż z chwilą posiadania przez przewoźnika wolnych miejsc
WTO - World Tourism Organisation, Światowa Organizacja Turystyki z siedzibą w Madrycie